تبلیغات
روان شناسی عمومی، مشاوره و سلامت روان - آداب معذرت:
 
روان شناسی عمومی، مشاوره و سلامت روان
درباره وبلاگ


با سلام
ورود شما را به این وبلاگ خوش آمد می گویم.
وبلاگی كه مشاهده می كنید یك وبلاگ علمی است كه در زمینه روان شناسی و مسایل پیرامون آن فعالیت می كند.
امیداورم مورد توجه قرار گیرد.
لطفا با نظرات خود ، ما را به كمال نزدیك كنید.

مدیر وبلاگ : آزاده مشهدزاده
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

معذرت‌خواهی، در عمل ، آنقدرها كه فكر می‌كنیم، ساده نیست. عذرخواهی صحیح، راه و رسم خودش را دارد. یعنی اجزای مشخصی دارد كه اگر حق هر یك از این اجزا به درستی ادا نشود، احتمال شكست خوردن و پذیرفته نشدن معذرت‌مان كم نیست. اول از همه باید در درون خودمان بپذیریم كه اشتباه كرده‌ایم و مسئولیت اشتباه‌مان را قبول كنیم. اما پس از این نكته ذهنی، نكات عینی دیگری هم هستند كه به كار بستن‌شان، تاثیر عذرخواهی را دوچندان می‌كند. در معذرت‌خواهی باید از اشتباه‌مان اسم ببریم. مثلا چنین كلماتی برای یك عذرخواهی مناسب نیستند: <اگر باعث آزارتان شده‌ام، ببخشید . . . ‌اگر به هر دلیلی از دست من دلخور شده‌ای، ‌معذرت می‌خواهم.> بهتر است كه اشتباهمان را هم ذكر كنیم، مثلا:<من اشتباه كردم كه پشت سرت حرف زدم، مرا ببخش.> اشاره به اینكه ما خودمان هم متوجه شده‌ایم عملی كه از ما سر زده، اشتباه بوده و باعث دلخوری فرد مقابلمان شده، مهم است: <من می‌دانم كه خندیدنم در كلاس باعث دلخوری‌ات شد و به همین خاطر، با تمام وجودم از تو معذرت می‌خواهم، مرا ببخش.>
عنصر دیگری كه یك عذرخواهی را موثر می‌كند، توضیح این مطلب است كه چرا و چگونه، این رنجش خاطر به وجود آمده. نباید بگذاریم ابهامات ذهنیِ فردی كه از ما رنجیده، سر جایش باقی بماند. یك توضیح خوب و صادقانه می‌تواند خیلی از این ابهامات ذهنی را رفع و رجوع كند. مثلا ممكن است توضیحاتمان چیزهایی از این قبیل باشد: <خسته بودم، حالم خوب نبود، ذهنم مشغول بیماری مادرم بود و . . . قول می‌دهم كه چنین اتفاقی تكرار نشود.>
بخش مهمی از توضیح ما باید به این نكته اشاره كند كه آنچه مرتكب شده‌ایم، عمدی نبوده و قصد توهین و بی‌احترامی نداشته‌ایم. این اشاره، به شخصی كه از ما رنجیده، اجازه می‌دهد كه دیگر در مقابل ما احساسِ راحتی كند و در برابرمان موضع خصمانه نگیرد. یك معذرت‌خواهی خوب، همچنین باید صادقانه و صمیمانه مطرح شود تا اثربخش باشد. تا زمانی كه ما به شرم و احساس گناه و پشیمانی خودمان اعتراف نكرده‌ایم، معمولا طرف مقابلمان متوجه نمی‌شود كه آیا ما از عملمان واقعا پشیمانیم یا نه. حس نگرانی و شرمندگی ما به هنگام عذرخواهی، به فرد مقابلمان می‌فهماند كه ما بیمناكیم مبادا رابطه‌ دوطرفه‌مان به هم بریزد و این اظهار شرمندگی، در واقع، یك احترام مضاعف به شخصی است كه از ما رنجیده است.

عذرخواهی‌ خوب، عذرخواهی بد
عذرخواهی نه تنها باعث حفظ حرمت اشخاص و حفظ حرمت خودمان می‌شود، بلكه از ارزش‌های انسانی هم پاسداری می‌كند. چه بین دو نفر، چه بین چندین نفر و چه بین دولت‌ها و ملت‌ها. مثلا عذرخواهی اف. دابلیو. دی. كلرك از مردم افریقای جنوبی، تاریخی شد. او كه یكی از رهبران آپارتهاید بود، در 29 آپریل 1993 در یك كنفرانس مطبوعاتی گفت: <باید قبول كنیم كه آپارتهاید، آدم‌ها را مجبور كرد كه از وطن و خانه‌شان دور شوند و شغل و زندگی و آزادیشان را از دست بدهند و شان و حرمتشان مورد اهانت قرار بگیرد.> و ادامه داد كه: <ما قصدمان این نبود كه مردم را از حق و حقوق‌شان محروم كنیم. قصدمان این نبود كه آزارشان بدهیم ولی اعتراف می‌كنم كه آپارتهاید، نهایتا با آدم‌ها همین كار را كرد و عده‌ای از مردم را از حق و حقوق قطعی‌شان محروم كرد و آزارشان داد. من از این بابت عمیقا متاسف و ناراحتم.> چنین اظهار تاسفی كه در سطح بین‌المللی و از جانب یك رهبر و سیاستمدار ارائه می‌شود، خیلی تاثیرگذار است. این عذرخواهی، نمونه یك عذرخواهی موفق است كه همه اجزایی كه در بالا به آن اشاره شد، رعایت كرده است. كلرك در ادامه حرف‌هایش در آن جلسه مطبوعاتی گفت: <اعمال گذشته ما كاملا غلط بود و ما باید به این اشتباه اعتراف كنیم. حزب جدید ما اندیشه‌های كهن آپارتهاید را دور می‌ریزد و درهای سیاستش را به روی تمام مردم افریقای جنوبی باز می‌كند.> او به اشتباهات خودش و حزبش اشاره كرد و توضیح داد كه چرا چنین اشتباهاتی رخ داده است و همچنین تصریح كرد كه خودش و سایر سران این حزب، آدم‌های فاسد و بدخواهی نبوده‌اند و قصد بدی نداشته‌اند و فقط تصوراتشان اشتباه بوده است و راه‌كارهایی هم برای جبران اشتباهاتش ارائه كرد. حالا فلاش بك بزنیم به 8 آگوست 1974 كه رئیس جمهور امریكا، ریچارد نیكسون، سخنرانی استعفایش را ارائه داد: <من از بابت تمام دلخوری‌هایی كه احیانا در مسیر اجرای این تصمیم اتفاق افتاده، متاسفم. اما فقط همین را می‌گویم كه اگر بعضی از تصمیم‌هایم اشتباه بوده، من بر این باور بوده و هستم كه در آن مقطع زمانی، همان تصمیم اشتباه هم به صلاح كشورم بوده است.> عذرخواهی او درست بر عكس عذرخواهی كلرك است. نیكسون نه به اشتباهاتش اشاره می‌كند، نه از تاثیر اشتباهاتش حرف می‌زند و نه حتی زیر بار اشتباه بودنشان می‌رود. عذرخواهی او نمونه یك عذرخواهی بی‌اثر یا كم‌اثر است.

بزرگ شدن با عذرخواهی
فارغ از اینكه انگیزه و علت عذرخواهی چه باشد، آن چیزی كه باعث می‌شود یك معذرت‌خواهی تاثیر كند، جابه‌جا شدن احساس شرم و احساس قدرت بین طرفین معذرت‌خواهی است. ما با عذرخواهی، شرمی را كه در وجود یك شخص دیگر تزریق كرده بودیم، از او می‌گیریم و آن شرم را به خودمان برمی‌گردانیم و در عوض، به كسی كه مورد رنجش و آزارمان قرار گرفته بود، این قدرت را می‌‌دهیم كه ما را ببخشد یا نبخشد.
اینكه وقتی كسی یا كسانی را رنجانده‌ایم، اصلا به روی خودمان نیاوریم و بگذاریم زمان همه چیز را حل كند، خام‌ترین تصمیم ممكن است. عذرخواهی نمادی از استحكام شخصیتی است. نمادی از صداقت است چراكه صادقانه اعتراف می‌كنیم ما اشتباه كردیم. نمادی از سخاوت است چراكه می‌خواهیم با شكستن خودمان، یك رابطه ویران را بازسازی كنیم. نمادی از جسارت است چرا كه این ریسك وجود دارد كه طرف مقابلمان اصلا عذرمان را نپذیرد و حرمت‌مان را بشكند و... اما آموزه‌های دینی به ما آموخته‌اند تا زمانی كه حواسمان باشد كه ما آدم‌هایی جایزالخطا هستیم و روی زمین خدا، خودمان را با خدا اشتباه نگیریم، هنوز نشانه‌هایی از خیر و صلاح در ما وجود دارد

 

دكتر محمد كیاسالار

برداشت از وب سایت روزنامه سلامت





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

       نظرات
سه شنبه 17 مرداد 1391
آزاده مشهدزاده
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.